Skip to content

‏آشنایی با رشته داروسازی‏

دانشگاه آزاد اسلامی واحد دامغان

مقدمه:

امروزه علوم مرتبط با رشته داروسازی پیشرفت های شگرفی داشته و نیازهای درمانی جوامع منجر به تولید داروهای جدید و متنوعی در جهان شده است. تغییرات علوم و فناوری، روش ها و فنون آموزشی، بروز بیماری های نوپدید، بازپدیدی بیماری ها با ویژگیهای اپیدمیولوژیک جدید موجب تغییر نیازهای بخش درمان به داروها اعم از داروهای سنتتیک، طبیعی (گیاهی و سنتی) انواع بیولوژیک نوترکیب و رادیوداروها شده است. لذا بازنگری برنامه رشته داروسازی هر چند سال یکبار اجتناب ناپذیر است. برنامه آموزشی این رشته از سال 1384 تا سال 1395 مورد بازنگری اساسی قرار نگرفته و اقدام به این امر مهم اجتناب ناپذیر بوده است. لذا آخرین بازنگری در سال 1395 با تلاش صاحبنظران انجام گردید و در اختیار دانشگاههای مجری قرار گرفت.

عنوان و مقطع رشته به فارسی و انگلیسی:

رشته: داروسازی           (Pharmacy)

مقطع: دکتری عمومی      Doctor of Pharmacy (PharmD)

تعریف رشته:

رشته دكترای عمومی یا حرفه ای داروسازی Doctor of Pharmacy (Pharm.D.)  شاخه ای از علوم پزشكی است كه دانش آموختگان آن با مفاهیم و مبانی علم داروسازی، آشنایی کامل با کلیه خصوصیات و کاربردهای بالینی داروهای موجود در ایران و جهان و توانایی ارائه اطلاعات دارویی به مردم و جامعه علوم پزشکی، تولید دارو و کالاهای سلامت محور (ملزومات دارویی و تجهیزات پزشکی، فرآورده های آرایشی و بهداشتا، مکمل ها، غذاهای رژیمی، فرآورده های طبیعی و مواد خوراکی و آشامیدنی)، نظارت و کنترل کیفی و کمی داروها و کالاهای سلامت محور، مدیریت مراکز تولید و عرضه دارو و کالاهای سلامت محور و ارائه مشاوره دارویی تخصصی به تیم پزشکی و بیماران، خدمات علمی خود را به جامعه ارائه میکنند. همچنین این رشته به منظور رفع نيازهای خدمات دارويی جامعه در سازمانهای خدماتی، اجرایی، آموزشی و پژوهشی مرتبط با ساخت، تامین، توزیع، تجویز و مصرف دارو تاسيس شده است. ساليانه تعداد زيادی دانشجو وارد اين رشته میشوند و همزمان دانش آموختگان فراوانی وارد بازار کار میشوند. از اين رو بدیهی است که دانشجويانی که هر ساله وارد دانشگاه میشوند، بايد آشنايی کاملی با رشته و فضای آموزشی خود داشته باشند.

شرایط و نحوه پذیرش:

قبولی در آزمون ورودی مطابق ضوابط و مقررات وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی

  1. تاريخچه رشته و پيشرفتهاي جديد

با توجه به نياز بشر به درمان بيماريها و همچنين پيشرفت علم شيمی و بيولوژی و سایر علوم مرتبط با داروسازی و همچنين ارتباط تنگاتنگ علوم مختلف و گشوده شدن عرصه برای ارائه روشهای جديد درمانی بااستفاده از داروهای جديدتر و موثرتر، رشته داروسازی از ابتداي قرن بيستم به عنوان يك رشته مستقل مطرح گرديد، كه اين امر در ايران با استقلال اين رشته از رشته پزشكی و تاسيس دانشكده داروسازی در سال 1313 در دانشگاه تهران محقق گرديد. همچنین برنامه رشته داروسازي به صورت مدون در سال 1361 توسط شوراي انقلاب فرهنگي تدوین شد كه اين برنامه با كمی تغيير در سال 1367 مجددا بازنگری شد. به مرور زمان و با توجه به نياز كشور به استفاده از خدمات داروسازان و همچنين احساس ضرورت بر گسترش برنامه های آموزشی عمومی و تخصصی رشته، دانشكده های داروسازی ديگری در تبريز، تهران، اصفهان، مشهد، اهواز، کرمان، شیراز، ساری، کرمانشاه، اردبیل، ارومیه، بندر عباس، یزد، زابل، زنجان، همدان، خرم آباد، رشت، کرج، آمل، دامغان  و بیرجند تاسیس شدند. امروزه افزون بر تاسيس دانشكده هاي داروسازی، هر دانشكده به لحاظ رشد و تحولات عظيم علمی این رشته اقدام به تاسيس مراكز تحقيقاتی مرتبط و همچنین با توجه به نياز جامعه به خدمات تخصصی تر، اقدام به تاسيس و راه اندازي رشته های تخصصی در داروسازی نموده است. سپس بازنگری دوره آموزش داروسازی در سال 1384 به تصویب شورای عالی برنامه ریزی علوم پزشکی کشور رسیده و جهت اجرا از سال 1385 به دانشکده های داروسازی ابلاغ گردید. در برنامه جدید با توجه به لزوم کسب آموزشها و مهارتهای حرفهای مرتبط با مراقبتهای دارویی و نیز آشنایی بیشتر دانش آموختگان با نقش و مسئولیت داروسازان در صنایع داروسازی کشور، در یک سال پایانی آموزش داروسازی، دوره های طولانی مدت کارآموزی و کارورزی بالینی و بیمارستانی و نیز کارآموزی و کارورزی صنعت پیش بینی شده است.

  1. فلسفه (ارزشها و باورها)

حفظ سلامت انسان و محيط زندگی وی، از حقوق اصلی وی محسوب ميشود. در رشته داروسازی نيز با توجه به كاربردهای تعيين كننده آن در تامين سلامت جامعه در راستای تحقق عدالت اجتماعی، بر مد نظر گرفتن اين حق اساسي تاكيد ميشود. دانشمندان مسلمان و ايراني در شناخت محيط زندگي و داروها پيشقدم بوده اند و اين برنامه بر روح حاكم بر فرهنگ غنی ملي در زمينه های اقليم شناسي و جنبه هاي اخلاقي به ویژه اخلاق پزشكی تاكيد دارد. از اين رو در اين برنامه بر افزودن اطلاعات، ايجاد نگرشهاي لازم، تقويت جنبه پژوهشگری و دستيابی به رازهای آفرینش توجه ميشود و تلاش ميگردد با به كارگيری شيوه هاي نو و قديم تعليم و تربيت در جهت افزايش قدرت تفكر، استدلال، تصميم گيری و افزايش توان حرفه ای فراگيرندگان با توجه به نيازهای جامعه و اولويتهاي ملی با بهره گيري از فراگيري مداوم گام برداشته شود.

ماموريت اصلی، تربيت دانش آموختگاني است كه ميتوانند در نظامهاي بهداشتي و تامين سلامت، آموزشی، پژوهشی، برنامه ريزی و خدماتی مربوط به داروها انجام وظيفه نمايند. همچنين با استفاده از روشها و تكنيكهای جديد ساخت دارو و ارائه مشاوره، به تشخيص، درمان و پيشگيری از بيماريها كمك ميشود. بطور كلي اين رشته بر خلاقيت، نوآوری، كارگروهی و اخلاق حرفه اي تاكيد دارد. با تربيت اين نيروها است که میتوان به پیشرفت و تامين سلامت امید بیشتری داشت.

 3.چشم انداز

در يك دنيای درحال تغيير، تحول و پيشرفت، دانش آموخته گان داروسازي با همكاري ساير شاغلین و متخصصين گروه پزشكي، نقش موثر و كارآمدي در ارتقاي سطح علمي در عرصه آموزش و پژوهش و پاسخگويي به نيازهاي در حال تحول خدمات بهداشتي جامعه را خواهند داشت. مطابق استانداردهاي بين المللي، دكتر داروساز بايد جايگاه واقعی خود را در حلقه درمان و حفظ سلامتی جامعه كسب نمايد. از اين رو اميد است كه اين رشته بتواند با شناسایی و رفع موانع قانونی- اجرایی موجود، در ده سال آينده جايگاه واقعی خود را از لحاظ رفع نيازهاي اجتماعی و ایفای نقش موثر در سطح ملي و حتي بين المللی كسب نمايد.

  1. اهداف كلي

از دانش آموختگان اين رشته انتظار ميرود اطلاعات عمومی و كافی در جنبه هاي مختلف علوم دارويي داشته و نيازهاي جامعه را در اين ارتباط بر طرف نمايند. اهداف كلی اين رشته عبارتند از:

الف- برآوردن نيازهای عمومی آموزشی و پژوهشی برای فهم بهتر علم داروسازی و عوامل مرتبط با آن

ب- آشنايی با پژوهشهای علمی و عملی در حيطه علوم دارويی

ج- افزايش آگاهيها و مهارتها در خصوص:

  1. شناخت كامل خصوصيات داروهای موجود در فارماكوپه دارویی کشور
  2. توانايي اداره داروخانه هاي عمومي و تخصصي، راهنمايي بيماران و مشاوره پزشكان در تجویز و مصرف منطقی داروها در سطح اجتماع و بخشهای بالینی بیمارستانی
  3. ساخت داروها و مواد آرايشي- بهداشتي در حد داروخانه
  4. ساخت داروها و مواد آرايشي- بهداشتي در صنعت
  5. كنترل كمي و كيفي داروها و مواد غذايي و آرايشی- بهداشتي
  6. پيشگيري از سميت و عوارض جانبي داروها و اطلاع رساني دارویی
  7. آشنايي با مراجع و رفرانسهاي داروسازي و علوم دارويي
  8. توان شناخت و برنامه ريزي براي حل مسایل مرتبط با دارو و سلامت در سطح ملي
  9. آشنایی با فرهنگها و باورهای جوامع گوناگون
  10. تعامل مناسب با امور پژوهشي و آموزشي محيط پيرامون خويش
  11. تحكيم اخلاق حرفه ای
  1. نقش دانش آموختگان در جامعه

نقش خدماتی- اجرایی

  1. در داروخانه شهری به عنوان مسئول فنی، كه بر حسن اجراي امور نسخه پيچي و راهنمایي متقاضيان خدمات دارویی نظارت دارد، خدمات ارائه نمايد.
  2. در داروخانه بيمارستاني به عنوان مسئول فني، كه بر حسن اجراي امور نسخه پيچي و تامين داروهاي بخشهاي مختلف بيمارستان و راهنمایی متقاضيان خدمات دارویی نظارت دارد، خدمات ارائه نمايند.

نقش خدماتی- مشاوره ای

  1. در داروخانه شهري و بخشهای بيمارستاني، به عنوان مشاوران دارویی پزشکان، پرستاران و بیماران در انتخاب و مصرف صحيح داروها كمك نمايند.
  2. با ارائه اطلاعات صحيح به پزشك و بيمار، موجب كاهش عوارض سمي و جانبی داروها گردد.
  3. در ارائه مقرون به صرفه خدمات دارویی به بیماران کمک نماید.

نقش مديريتي

  1. در سازمانها و موسسات مرتبط با توزیع دارو به عنوان مدير فعاليت نمايد.
  2. در كليه امور مربوط به دارو، اعم از ارتباط با كارخانه هاي داروسازي يا ديگر مراكز توليد دارو، و شبكه هاي بهداشتي در سطح اجرایي و نظارتي ارائه خدمات نمايند.
  3. در كارخانه هاي داروسازي بر ساخت و كنترل داروها به عنوان مسئول فني نظارت نمايند.

نقش پژوهشي-آموزشی

  1. با توجه به اهداف رشته، با مطالعه پيراموني در خصوص الگوي مصرف داروها و نوع بيماريهای منطقه، به افزايش سطح آگاهي عمومی و بهینه سازی مصارف دارویی در آن منطقه مشخص، كمك نمايد.
  2. در بخشهاي پژوهشي شامل مراكز تحقيقاتي و همچنين آزمایشگاههای تحقيق و توسعه كارخانه هاي داروسازي در راستای رفع نیازهای ملی- جهانی ارائه خدمات نمايد.
Scroll To Top